Novak DIRECT FAQ: over het vormen van een wettelijke reserve

Door Bouwe Algra, accountant-adviseur bij Novak

Regelmatig krijgen wij via onze servicedesk Novak DIRECT vragen over het vormen van een wettelijke reserve in de jaarrekening. Wat zijn de presentatievereisten in de jaarrekening, komt een wettelijke reserve ook voor bij een jaarrekening op fiscale grondslagen en zijn wettelijke reserves sinds de invoering van de flex-bv niet komen te vervallen?

Waarom wettelijke reserves?

Wettelijke reserves dienen te worden gevormd en aangehouden indien de wet dit bepaalt. De wettelijke reserve zorgt voor kapitaalbescherming in de jaarrekening. Uit een wettelijke reserve mag geen uitkering aan de aandeelhouders worden gedaan. Dit betekent dat dit deel verplicht binnen de vennootschap zal blijven en bescherming biedt aan de schuldeisers van de vennootschap.

Soorten wettelijke reserves

Op dit moment kent de wet zes wettelijke reserves

  1. Reserve geactiveerde oprichtingskosten en geactiveerde kosten van ontwikkeling (artikel 2:365 lid BW)
  2. Reserve voor aandeel in nog niet uitgekeerde resultaten van deelnemingen (artikel 2:389 lid 6 BW)
  3. Reserve omrekeningsverschillen op deelnemingen (artikel 2:389 lid 8 BW)
  4. Herwaarderingsreserve (artikel 2:390 BW)
  5. Voor beleggingsmaatschappijen (artikel 2:401 lid 2 BW)
  6. Voor banken (artikel 2:423 lid 4 BW)

Gevolgen wettelijke reserves

Worden winsten uitgekeerd in strijd met bepalingen wettelijke reserves dan kan een actie uit onverschuldigde betaling worden ingezet en het teveel uitgekeerde bedrag kan worden teruggevorderd.

Vervallen wettelijke reserves

Als gevolg van de invoering van de flex-bv per 1 oktober 2012 is een aantal wettelijke reserves voor de besloten vennootschap komen te vervallen. Deze kunnen worden overgeboekt naar de overige reserves.

Prestatievereiste wettelijke reserves

De wettelijke reserve wordt in de enkelvoudige balans afzonderlijk weergegeven en het verloop van de post dient weergegeven te worden.

Wettelijke reserve deelnemingen

Deelnemingen waarin de rechtspersoon invloed van betekenis heeft op het zakelijke en financiƫle beleid worden gewaardeerd tegen nettovermogenswaarde of een andere vorm van de vermogensmutatiemethode. De waardering van de vermogensmutatiemethode heeft tot gevolg dat per deelneming een wettelijke reserve moet worden aangehouden indien de boekwaarde ervan hoger is dan de op het verwervingsmoment in aanmerking genomen waarde (art. 2:389 lid 6 BW). De reserve vermindert door uitkeringen aan de houdster van de aandelen, rechtstreekse vermogensverminderingen en door de reserves van de deelneming die de houdster van de aandelen zonder beperking kan laten uitkeren.

Wettelijke reserve deelnemingen in jaarrekening op fiscale grondslagen

In de fiscale balans wordt de deelneming doorgaans gewaardeerd op kostprijs of lagere bedrijfswaarde. Indien een deelneming onderdeel is van een fiscale eenheid voor de vennootschapsbelasting, dan moet de deelneming gewaardeerd worden tegen het nettobedrag van activa en verplichtingen van de deelneming. De voorschriften voor wettelijke reserves zijn geen grondslagen voor waardering activa en passiva en bepaling resultaat. Dus als deelneming anders wordt gewaardeerd dan op kostprijs of lagere bedrijfswaarde, kan op grond van artikel 2:389 lid 6 BW een wettelijke reserve deelnemingen aan de orde zijn.

Stel uw vraag aan Novak DIRECT! Heeft u ook een vraag over het vormen van wettelijke reserves, of heeft u een andere vraag (vaktechnisch of kantoorgerelateerd)? Neem dan contact op met Novak DIRECT, wij helpen u graag verder!